اعسار چیست

اعسار چیست؟ شرایط قبول آن و نکات مهم که باید بدانید!

اعسار چیست ؟ دعاوی اعسار از متداولترین پرونده ها در دادگاه ها است زیرا اکثر دعاوی مالی در نهایت ختم به طرح دعوای اعسار و تقسیط محکوم به می گردد. بنابراین در این مقاله به تعریف اعسار، انواع آن، بررسی شرایط دادخواست، نحوه رسیدگی به حکم اعسار پرداخته و در نهایت نمونه ایی از لایحه دفاعیه جهت بهره برداری کاربران عزیز ارائه می گردد.

اعسار چیست ؟

در پاسخ به این سوال که اعسار چیست ابتدا معنی لغوی آن را برای شما توضیح می دهیم. اعسار در معنای لغوی عبارت است از دشواری، سختي و نداشتن. در اصطلاح حقوقی وضعیت شخص بدهکاری است که اولا تاجر نیست ثانیا اموال و سرمایه کافی ندارد یا درشرایطی قرار دارد كه امكان دسترسي به اموال و داراییش فراهم نیست (مثلا اموال ایشان بابت بدهی طلبکاران سابق توقیف شده است) بنابراین از نظر قانونی این شخص معسر بوده یا به طور مطلق قادر به پرداخت بدهي نیست یا به صورت یکجا نمی تواند تمام آن را پرداخت نماید.

اعسار,دادخواست اعسار,دعوی اعسار
اعسار چیست

بعلاوه اعسار شامل عدم توانایی پرداخت هزینه های دادرسی طرح دعوا یا عدم تمکن مالی برای پرداخت محکوم به است.

حکم قطعی هم می تواند یک حکم حقوقی یا جزای نقدی و دیه یا رد مالی باشد که در محکومیت های کیفری صادر شده است یا اجراییه ایی که توسط مراجعی صادر می شود که باید توسط اجرای احکام دادگستری اجرا گردد. به عنوان مثال اعسار نسبت به محکوم به رای داور.

مرتبط بخوانید: ارث و تقسیم ترکه

نکته:

چنانچه تاجری مدعی عدم تمکن مالی باشد باید دعوای ورشکستگی در دادگاه مطرح کند. در صورت پذیرش ادعا و صدور حکم ورشکستگی، از پرداخت هزینه‌های دادرسی یا محکوم به معاف شده یا پرداخت، تقسیط می شود.

شرایط قانونی لازم برای طرح دادخواست اعسار و تقسیط محکوم به:

  • شرط اولیه برای دریافت حکم عجز از پرداخت بدهی، این است که حتما باید بدهکار بودن شخص ثابت شده باشد یعنی طلبكارعليه او طرح دعوا کرده، حكم به نفع وی صادر و قطعي شده و اجرائيه از طرف دادگاه بدوی علیه محکوم علیه صادر شود.

بنابراین هیچ کس نمی تواند ابتدائا و بدون اینکه حکمی علیه وی صادر یا حداقل دعوایی علیه وی مطرح شده باشد، از دادگاه تقاضای صدور حکم اعسار نماید.

  • برای اینکه حکم جلب صادر نشود، محکوم علیه باید حداکثر ظرف سی روز از تاریخ ابلاغ اجراییه دعوای اعسار را با معرفی اموال منقول و غیرمنقول مطرح نماید.

مدارک مورد نیاز:

  • دادخواست
  • استشهادیه و شهادت کتبی حداقل دو نفر که از وضعیت مالی شخص به خوبی اطلاع دارند.
  • صورت کلیه اموال منقول و غیرمنقول، دارایی ها، شماره حسابهای بانکی و کلیه معاملات صورت گرفته ظرف یکسال قبل از طرح دعوای اعسار.
  • حکم قطعی که نسبت به آن تقاضای عدم تمکن پرداخت صورت گرفته است.

دادگاهی که به دعوای اصلی رسیدگی می کند یا حکم اولیه را صادر نموده، به ادعای ناتوانی در پرداخت خارج از نوبت رسیگی می نماید.

عجز از پرداخت هزینه دادرسی:

دراین خصوص می توان تقاضا را یا در دادخواست به همراه خواسته اصلی مطرح کرد یا دردادخواست جداگانه اقامه نمود. دادگاه ابتدائا به تقاضای اعسار رسیدگی و در مورد آن حکم قبول یا رد صادر می کند و سپس وارد رسیدگی نسبت به خواسته اصلی می شود. شهادت دو شاهد در دادگاه الزامی است. در صورت صدور حکم رد اعسار و قطعی شدن آن، مدیر دفتر برای خواهان اخطار رفع نقص برای پرداخت هزینه دادرسی صادر و خواهان مکلف است ظرف مدت 10 روز از تاریخ ابلاغ، نسبت به پرداخت هزینه دادرسی اقدام کند، در غیراینصورت دادخواست رد می شود.

نکته مهم در اعسار:

برای هر دعوا معافیت از هزینه دادرسی باید جداگانه اخذ شود مگر آن که خواهان چند دعوا را به طورهمزمان علیه یک نفر مطرح کند که اگر اعسار در یک دعوی پذیرفته شود در دعاوی دیگری که مطرح شده نیز قابل استفاده است.

مرتبط بخوانید: امور مربوط به شرکتها

نحوه رسیدگی دادگاه اعسار:

بعد ازثبت دادخواست و ارجاع آن به شعبه صادر کننده رای بدوی، وقت رسیدگی تعیین و به طرفین پرونده ابلاغ می شود و در ابلاغیه به خواهان اخطار می گردد که شهود خود را در دادگاه حاضر نماید. بعد ازاستماع شهادت شهود و بررسی دفاعیات طرفین و در صورت لزوم استعلام در مورد اموال خواهان، در نهایت یا ادعا از نظر قاضی محرز نیست و در نتیجه دعوا رد می‌شود؛یا فرد به طورمطلق معسر شناخته شده وحکم به معافیت از پرداخت صادر و یا اگراز نظر دادگاه اعسار نسبی محرز شود از پرداخت یکجا معاف و به پرداخت مبلغی به عنوان پیش قسط و اقساط معین،‌ حکم به تقسیط داده می‌شود.

بنابراین حکم اعسار به دو صورت صادر می گردد:

  • اعسار مطلق، یعنی وضعیت مالی فرد به گونه ای است که تحت هیچ شرایطی نمی تواند بدهی خود را بدهد که در صورت اثبات ادعا معسر به صورت مطلق، معاف از پرداخت بدهی است تا اینکه تغییری در وضعیت مالی وی ایجاد گردد.
  • اعسارنسبی یا پرداخت به تقسیط ، فرد توانایی مالی پرداخت بدهی را به صورت یک جا ندارد اما می تواند به صورت اقساط و در چند نوبت آن را بپردازد تا کل دین تسویه گردد.

نکته:

اگر موضوع خواسته اعسار مطلق باشد، ولی دادگاه اعسار به تقسیط را تشخیص دهد، رای به تقسیط اشکال قانونی ندارد و خارج از خواسته نیست. اما اگرخواسته،‌ تقسیط محکوم‌به باشد، دادگاه حق ندارد به اعسار مطلق رای دهد، چرا که کسی که دادخواست تقسیط می‌دهد، حداقل به ملائت خود در حد تقسیط  اقرار کرده است.

شرایط قبول اعسار,اعسار,دادخواست اعسار
اعسار چیست

نمونه لایحه دفاعیه:

ریاست محترم شعبه …

….حسب استعلامات متعدد صورت گرفته توسط خواندگان در پرونده اجرایی که منتهی به حکم جلب شده، هیچ مال منقول یا غیر منقولی به نام موکل وجود نداشته ودر حال حاضر نیز اموالی ندارد .

علاوه بر ادله موجود در پرونده از جمله شهادت شهود، مدارک پزشکی دال بر بیماری موکل، پاسخ استعلامات واصله مبنی بر عدم وجود مال منقول و غیرمنقول، حسب دادنامه شماره 7…..980صادره از شعبه …مجتمع بعثت اعسار موکل اثبات و احراز گشته است . اگر چه محکوم له آن شخص دیگری است و لیکن وضعیت اعسار قابل تجزیه نیست و منطقی نیست که خواهان نسبت به یک محکوم له معسر باشد و نسبت به محکوم له دیگری دارای ملائت!!!

لذا نظر به مطالب معروضه و با عنایت به اینکه خواهان سالیان طولانی است که از کارافتاده و تحت تکفل پدرشان هستند ، توانایی تامین هزینه های خویش را ندارد، قادر به کار کردن نیست و خواندگان نیز به این موضوع کاملا واقف می باشند(زیرا اشخاص غریبه با وضع زندگی موکل نبوده بلکه عمو و عمه های ایشان هستند که متاسفانه همان بی مهری که در حق پدرشان روا داشتند اکنون در حق موکل روا می دارند) ونیز شهادت شهود با توسل به آیه 280 سوره بقره که دستور مهلت دادن به معسر تا حصول گشایشی در وضع اقتصادی او می دهد “و ان کان ذو عسرة فنظرة الی میسرة” و مواد 6و11 قانون نحوه اجرای محکومیتهای مالی مصوب 1394و سایر قوانین مربوطه تقاضا دارم ضمن پذیرش اعسار از پرداخت یکجای محکوم به، با در نظرگرفتن هزینه های درمانی و وضعیت مالی موکل، اقساط منصفانه ایی جهت پرداخت محکوم به تعیین گردد.

این مطلب را از دست ندهید!  سرقت اینترنتی از حساب بانکی

نوشتن نظر

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *